Paniek – mannen aan het eind van hun latijn (2005, vertaling Alexandre André) is het debuuttoneelstuk van directeur Mika Myllyaho. Het stuk dat op een hilarische manier neurosen en gedachten over de moeilijkheden van het man-zijn beschrijft van drie mannen die de middelbare leeftijd naderen, was een groot succes en het versterkte Myllyaho’s positie als een van de vooraanstaande drama-toneelschrijvers van de nieuwe generatie in Finland. Paniek wordt op 4 april als leesdrama opgevoerd in het Théâtre de la Place des Martyrs in Brussel.

Het beginnen met ‘t schrijven van drama was een natuurlijke stap voor Mika Myllyaho (geb. 1966) ; hij is een van de voornaamste theaterdirecteuren in Finland van de nieuwe generatie. Sinds de herfst van 2010 is hij ook de leider van het Finse Nationale Theater. Hij is altijd een ideerijke theatermaker geweest en heeft veel opmerkelijke stukken geproduceerd. Myllyaho voelt zich thuis bij zowel hedendaags drama (Bis Denver, The Lieutenant of Inishmore) als het klassieke toneel (Hamlet, Kullervo). Toen hij als leider van het uit Helsinki afkomstige Ryhmätheatteri functioneerde ontwikkelde hij onbevooroordeeld nieuwe teksten en manieren van toneelspelen. De stukken van Myllyaho zijn zeer toegankelijk en humoristisch, maar tegelijkertijd bieden ze een krachtige theaterbelevenis aan die meerdere lagen heeft.  

Paniek (2005) is zoals gezegd het eerste toneelstuk van Myllyaho. In de teksten keert hij terug naar de thema’s die hij al in zijn directeurjaren behandelde. Chaos uit 2008 is een komedie met een donkerdere toon en een stuk waarin de positie van de vrouw wordt behandeld in de wereld van vandaag. Het sluitstuk van de trilogie, Harmonie (2009), is een rauwe komedie over werk en passie.

Paniek

Leo, een vriend van Max, klopt op zijn deur. De echtgenote van Leo heeft hem de hint gegeven dat hij eens goed over zijn eigen zaken zou moeten nadenken om zodoende zijn leven beter op een rijtje te zetten. Leo weet niet eens wat er mis is met zijn leven en vraagt Max om hulp. Max en z’n broer, de talkshowhost Joni,  gaan als in een wedstrijd Leo helpen, maar het lukt hen eigenlijk alleen om te laten zien hoezeer ze zelf in de war zijn. Max is neurotisch en in zichzelf gekeerd, Joni op zijn beurt egoïstisch en hij kan zich niet binden aan een relatie. Geleidelijk aan merkt het trio dat ze allemaal hulp van elkaar nodig hebben.

In de intelligente en moderne komedie gaat men in op de crisissen van het man zijn, in ‘t echt en in theorie. Wat wordt er allemaal van de man van tegenwoordig verwacht? Kan een man omgaan met zijn emoties? Kunnen ze tegelijkertijd gevoelig en succesvol zijn? En waar gaat die film van Almodovar eigenlijk over? Het toneelstuk brengt drie vrienden bij elkaar; drie mannen en drie verschillende wereldbeschouwingen. De onderlinge conflicten dwingen de mannen om over de betekenissen en de moeilijkheden van ‘t uiten van gevoelens na te denken, in een tijd waar praten over gevoelens als vanzelfsprekend wordt beschouwd.

« Liefde is vreemd. Liefde is lucht, je zou het moeten ademen. Ik heb lief, jij hebt lief. Ik begrijp niet. Wat is het? Uit welke ingrediënten bestaat het ? Wat voor elektromagnetische velden bevat het? Hoe stopt men liefde in een fles? Hoe wordt het in een fles bewaard? Liefde in de fles en kurk dicht? Weet jij nog toen jij voor het eerst verliefd was? »

Mika Myllyaho: Panique - Hommes aubord de la crise de nerfs | Vertaling: Alexander André

4.4.2011 op 19u00

Théâtre de la Place des Martyrs

22 Martelaarsplein, 1000 Brussel

De lezing zal worden gevolgd door een discussie met de directeur en oprichter van de Magasin d’Ecriture Théâtrale (M.E.T.) Jean-Claude Idée, de permanente secretaris van de Koninklijke Academie voor Franse taal-en Letterkunde van België Jacques De Decker en Mika Myllyaho.

Lezing en discussie zal plaatsvinden in het Frans. U hebt dan de gelegenheid om de heer Myllyaho voldoen.

Regie: Jean-Claude Idée
Acteurs: Gauther Jansen, Dominique Ronvaux et Vincent Vanderbeeken

Gratis toegang. Reserveringen: Magasin d'Ecriture Théâtrale, tel. 02 539 15 71

Lezing wordt georganiseerd door de Magasin d'Ecriture Théâtrale (M.E.T.) in samenwerking met het Theâtre de la Place des Martyrs, het Fins Cultureel Instituut voor de Benelux en de Finse ambassade in Brussel.

Image: Ryhmäteatteri: Paniikki. Jani Volanen, Tommi Korpela et Petteri Summanen par Yehia Eweis.